పితృ తర్పణం - విధానము

తండ్రి గారు బ్రతికి ఉన్నప్పుడు ఇది చేయకూడదు.

కావలసిన వస్తువులు
- దర్భలు
- నల్ల నువ్వులు
- తడిపిన బియ్యము

- అర్ఘ్య పాత్ర
- పంచ పాత్ర (ఆచమన పాత్ర, ఉద్ధరిణి, అరివేణం)
- గంధ
- ఆసనం
- పవిత్రం (కుడి ఉంగరపు వేలుకు ధరించే దర్భతో చేసిన ఉంగరం)

యజ్ఞోపవీత ధారణ విధి
- సవ్యం – యజ్ఞోపవీతం ఎడమ భుజం నుండి కుడి వైపు నడుము వరకు ధరించవలెను.
- నివీతీ – యజ్ఞోపవీతం మెడ మధ్యలో నుండి ముందు భాగంలో కడుపు వరకు దండలా ధరించవలెను.
- ప్రాచీనావీతీ/అపసవ్యం – యజ్ఞోపవీతం కుడి భుజం నుండి ఎడమ వైపు నడుము వరకు ధరించవలెను

శివాయ గురవే నమః ।

శుచిః
(తలమీద నీళ్ళను జల్లుకోండి)
అపవిత్రః పవిత్రోవా సర్వావస్థాం గతోఽపి వా
యః స్మరేత్ పుండరీకాక్షం స బాహ్యాభ్యంతరః శుచిః ॥
పుండరీకాక్ష పుండరీకాక్ష పుండరీకాక్ష ॥

ప్రార్థనా
[నమస్కారం చేసి వీటిని జపించండి]
శుక్లాంబరధరం విష్ణుం శశివర్ణం చతుర్భుజం
ప్రసన్నవదనం ధ్యాయేత్ సర్వ విఘ్నోపశాంతయే ॥
వక్రతుండ మహాకాయ కోటిసూర్యసమప్రభ ।
నిర్విఘ్నం కురు మే దేవ సర్వకార్యేషు సర్వదా ॥
ఓం శ్రీ మహాగణాధిపతయే నమః ।

ఆచమ్య
ఓం కేశవాయ స్వాహా ।
ఓం నారాయణాయ స్వాహా ।
ఓం మాధవాయ స్వాహా ।
ఓం గోవిందాయ నమః ।
ఓం విష్ణవే నమః ।
ఓం మధుసూదనాయ నమః ।
ఓం త్రివిక్రమాయ నమః ।
ఓం వామనాయ నమః ।
ఓం శ్రీధరాయ నమః ।
ఓం హృషీకేశాయ నమః ।
ఓం పద్మనాభాయ నమః ।
ఓం దామోదరాయ నమః ।
ఓం సంకర్షణాయ నమః ।
ఓం వాసుదేవాయ నమః ।
ఓం ప్రద్యుమ్నాయ నమః ।
ఓం అనిరుద్ధాయ నమః ।
ఓం పురుషోత్తమాయ నమః ।
ఓం అధోక్షజాయ నమః ।
ఓం నారసింహాయ నమః ।
ఓం అచ్యుతాయ నమః ।
ఓం జనార్దనాయ నమః ।
ఓం ఉపేంద్రాయ నమః ।
ఓం హరయే నమః ।
ఓం శ్రీ కృష్ణాయ నమః ।

పవిత్రం
ఓం పవిత్రవంతః పరివాజమాసతే పితైషాం ప్రత్నో అభి రక్షతి వ్రతమ్ ।
మహస్సముద్రం వరుణస్తిరో దధే ధీరా ఇచ్ఛేకుర్ధరుణేష్వారభమ్ ॥
పవిత్రం తే వితతం బ్రహ్మణస్పతే ప్రభుర్గాత్రాణి పర్యేషి విశ్వతః ।
అతప్తతనూర్న తదామో అశ్నుతే శృతాస ఇద్వహంతస్తత్సమాశత ॥
పవిత్రం ధృత్వా ॥ [పవిత్రం ధరించండి]

భూతోచ్ఛాటనం
ఉత్తిష్ఠంతు భూతపిశాచాః ఏతే భూమిభారకాః ।
ఏతేషామవిరోధేన బ్రహ్మకర్మ సమారభే ॥
అక్షతలను మీ వెనుక వైపు వేయండి.

ప్రాణాయామం
ఓం భూః । ఓం భువః । ఓం సువః । ఓం మహః ।
ఓం జనః । ఓం తపః । ఓం సత్యమ్ ।
తత్సవితుర్వరేణ్యం భర్గో దేవస్య ధీమహి ।
ధియో యో నః ప్రచోదయాత్ ।
ఓమాపో జ్యోతీ రసోమృతం బ్రహ్మ భూర్భువస్సువరోమ్ ।

సంకల్పం
శ్రీ గోవింద గోవింద గోవింద । శ్రీమహావిష్ణోరాజ్ఞయా ప్రవర్తమానస్య అద్య బ్రహ్మణః ద్వితీయ పరార్థే శ్వేతవరాహ కల్పే వైవస్వత మన్వంతరే కలియుగే ప్రథమపాదే జంబూద్వీపే భారతవర్షే భరతఖండే మేరోః దక్షిణ దిగ్భాగే శ్రీశైలస్య ప్రదేశే , నద్యోః మధ్యే పుణ్యప్రదేశే సమస్త దేవతా బ్రాహ్మణ ఆచార్య హరి హర గురు చరణ సన్నిధౌ అస్మిన్ వర్తమనే వ్యావహరిక చాంద్రమానేన శ్రీ నామ సంవత్సరే అయనే ఋతౌ మాసే పక్షే తిథౌ వాసరే శ్రీవిష్ణు నక్షత్రే శ్రీవిష్ణు యోగే శ్రీవిష్ణు కరణ ఏవం గుణ విశేషణ విశిష్టాయాం పుణ్యతిథౌ ॥ ప్రాచీనావీతీ ॥ అస్మత్ పితౄనుద్దిశ్య అస్మత్ పితౄణాం పుణ్యలోకావాప్త్యర్థం పితృ తర్పణం కరిష్యే ॥ సవ్యమ్ ॥

నమస్కారం
ఈశానః పితృరూపేణ మహాదేవో మహేశ్వరః ।
ప్రీయతాం భగవానీశః పరమాత్మా సదాశివః ॥ 1
దేవతాభ్యః పితృభ్యశ్చ మహాయోగిభ్య ఏవ చ ।
నమస్స్వాహాయై స్వధాయై నిత్యమేవ నమో నమః ॥ 2
మంత్రమధ్యే క్రియామధ్యే విష్ణోస్స్మరణ పూర్వకమ్ ।
యత్కించిత్క్రియతే కర్మ తత్కోటి గుణితం భవేత్ ॥ 3
విష్ణుర్విష్ణుర్విష్ణుః ॥
దక్షిణ దిశ వైపు కూర్చోండి

అర్ఘ్యపాత్ర
అర్ఘ్యపాత్రయోః అమీగంధాః ।
అర్ఘ్యపాత్రలో గంధం ఉంచండి.

పుష్పార్థా ఇమే అక్షతాః ।
అక్షతలను అర్ఘ్యపాత్రలో పెట్టండి

అమీ కుశాః ।
అర్ఘ్యపాత్రలో దర్భను ఉంచండి

॥ సవ్యమ్ ॥ నమస్కృత్య ।
ఓం ఆయంతు నః పితరస్సోమ్యాసోగ్నిష్వాత్తాః పథిభిర్దేవ యానైః ।
అస్మిన్ యజ్ఞే స్వధయా మదం త్వధి బృవంతు తే అవంత్వ స్మాన్ ॥
ఇదం పితృభ్యో నమో అస్త్వద్య యే పూర్వాసో య ఉపరాస ఈయుః ।
యే పార్థివే రజస్యా నిషత్తా యే వా నూనం సువృజనాసు విక్షు ॥
పితృదేవతాభ్యో నమః ।

ఓం ఆగచ్ఛంతు మే పితర ఇమం గృహ్ణంతు జలాంజలిమ్ ।
దర్భను ఒక ప్లేట్‌లో ఉంచండి

॥ ప్రాచీనావీతీ ॥
సకలోపచారార్థే తిలాన్ సమర్పయామి ।
ప్లేట్‌లోని దర్భపై నల్ల నువ్వులను ఉంచండి.

పిత్రాది తర్పణం

మీ కుడి బొటనవేలికి నల్ల నువ్వులను రాసి,మూడు సార్లు నీళ్లు పోసి మీ పితరులకు సమర్పించినట్లుగా ఇంకొక పాత్ర లో వదలండి
మీ కుటుంబంలో క్రింద పేర్కొనబడిన, మరణించిన నిర్దిష్ట వ్యక్తుల కోసం మాత్రమే దీన్ని చేయండి, వారు జీవించి ఉంటే కాదు.

॥ ప్రాచీనావీతీ ॥
తండ్రి గారు
అస్మత్ పితరం (గోత్రం) గోత్రం (నామ) శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తండ్రి గారి తండ్రి గారు
అస్మత్ పితామహం గోత్రం శర్మాణం రుద్రరూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తండ్రి గారి తాత (తండ్రి గారి తండ్రి గారు)
అస్మత్ ప్రపితామహం గోత్రం శర్మాణం ఆదిత్యరూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।

తల్లి గారు
అస్మత్ మాతరం గోత్రాం దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తండ్రి గారి తల్లి గారు
అస్మత్ పితామహీం గోత్రాం దాం రుద్రరూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తండ్రి గారి తండ్రి గారి తల్లి గారు (తండ్రి గారి నానమ్మ గారు)
అస్మత్ ప్రపితామహీం గోత్రాం దాం ఆదిత్యరూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।

సవతి తల్లి
అస్మత్ సాపత్నీమాతరం గోత్రాం దాం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।

తల్లి గారి తండ్రి గారు
అస్మత్ మాతామహం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తల్లి గారి తండ్రి గారి తండ్రి గారు (తల్లి గారి తాత గారు)
అస్మత్ మాతుః పితామహం గోత్రం శర్మాణం రుద్రరూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తల్లి గారి తండ్రి గారి తాత గారు
అస్మత్ మాతుః ప్రపితామహం గోత్రం శర్మాణం ఆదిత్యరూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।

తల్లి గారి తల్లి గారు
అస్మత్ మాతామహీం గోత్రాం దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తల్లి గారి తండ్రి గారి తల్లి గారు(తల్లి గారి నానమ్మ గారు )
అస్మత్ మాతుః పితామహీం గోత్రాం దాం రుద్రరూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తల్లి గారి తండ్రి గారి నానమ్మ గారు
అస్మత్ మాతుః ప్రపితామహీం గోత్రాం దాం ఆదిత్యరూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।

కిందివి వివాహితులకు మాత్రమే వర్తిస్తాయి. మళ్ళీ, మరణించిన నిర్దిష్ట వ్యక్తులకు మాత్రమే దీన్ని చేయండి, వారు జీవించి ఉంటే కాదు
భార్య
అస్మత్ ఆత్మపత్నీం గోత్రాం దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
కుమారుడు
అస్మత్ సుతం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
సోదరుడు
అస్మత్ భ్రాతరం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తండ్రి గారి సోదరుడు
అస్మత్ జ్యేష్ఠ/కనిష్ఠ పితృవ్యం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తల్లి గారి సోదరుడు
అస్మత్ మాతులం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
కుమార్తె
అస్మత్ దుహితరం గోత్రాం దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
సోదరి
అస్మత్ భగినీం గోత్రాం దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
కూతురి కుమారుడు
అస్మత్ దౌహిత్రం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
సోదరి కుమారుడు
అస్మత్ భగినేయకం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
మేనత్త
అస్మత్ పితృష్వసారం గోత్రాం దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తల్లి గారి సోదరి
అస్మత్ జ్యేష్ఠ/కనిష్ఠ మాతృష్వసారం గోత్రాం దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
కూతురి భర్త (అల్లుడు)
అస్మత్ జామాతరం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
సోదరి భర్త (బావ / బావ మరిది )
అస్మత్ భావుకం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
కోడలు (కుమారుని భార్య)
అస్మత్ స్నుషాం గోత్రం దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
మామ గారు (భార్య యొక్క తండ్రి)
అస్మత్ శ్వశురం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
అత్త గారు (భార్య యొక్క తల్లి)
అస్మత్ శ్వశ్రూం గోత్రాం దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
భార్య యొక్క సోదరుడు
అస్మత్ స్యాలకం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।

గురువు
అస్మత్ స్వామినం/ఆచార్యం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
బ్రహ్మోపదేశం చేసిన గురువు గారు
అస్మత్ గురుం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।
తర్పణం కోరిన వారు
అస్మత్ రిక్థినం గోత్రం శర్మాణం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి ।

పితృదేవతాభ్యో నమః ।
సుప్రీతో భవతు ।

కుశోదకం
॥ ప్రాచీనావీతీ ॥
ఏషాన్నమాతా న పితా న బంధుః నాన్య గోత్రిణః ।
తే సర్వే తృప్తిమాయాంతు మయోత్సృష్టైః కుశోదకైః ॥
తృప్యత తృప్యత తృప్యత తృప్యత తృప్యత ।
నల్ల నువ్వులు మరియు దర్భలను చేతిలోకి తీసుకుని నీటితో ప్లేట్ లో వదలండి. దర్భను కూడా ప్లేట్‌లో ఉంచి, నువ్వులు లేకుండా చేతులు శుభ్రం చేసుకోండి.

నిష్పీడనోదకం
॥ నివీతీ ॥
యేకే చాస్మత్కులేజాతాః అపుత్రాః గోత్రిణో మృతాః ।
తే గృహ్ణంతు మయా దత్తం వస్త్రనిష్పీడనోదకమ్ ।
యజ్ఞోపవీతాన్ని దండలా ధరించి, ముడులపై నీళ్లు పోసి, దాన్ని తిప్పి, ప్రసాదాన్ని మీ కళ్ళకు ఎలా తీసుకుంటారో అలాగే తీసుకోండి.

సమర్పణం
॥ సవ్యమ్ ॥
కాయేన వాచా మనసైంద్రియైర్వా
బుద్ధ్యాత్మనా వా ప్రకృతేస్స్వభావాత్ ।
కరోమి యద్యత్సకలం పరస్మై
నారాయణాయేతి సమర్పయామి ॥

నమో బ్రహ్మణ్యదేవాయ గో బ్రాహ్మణ హితాయ చ ।
జగద్ధితాయ కృష్ణాయ గోవిందాయ నమో నమః ॥

పవిత్రం విసృజ్య ।
మీ వేలి నుండి దర్భ పవిత్రాన్ని తీసివేయండి]

ఓం శాంతిః శాంతిః శాంతిః ।

ఓం తత్సత్ బ్రహ్మార్పణమస్తు ।